การถ่ายทอดองค์ความรู้บริการวิชาการสู่ชุมชน โดยบูรณาการการเรียนการสอน การวิจัย : คณะครุศาสตร์

มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทามีพันธกิจสำคัญในการผลิตและพัฒนาบัณฑิต การวิจัย การบริการวิชาการแก่สังคม และการทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม โดยมุ่งนำองค์ความรู้และนวัตกรรมที่เกิดขึ้นจากการจัดการเรียนการสอนและการวิจัยไปประยุกต์ใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อชุมชนและสังคมอย่างเป็นรูปธรรม การบริการวิชาการจึงมิได้เป็นเพียงการถ่ายทอดความรู้จากมหาวิทยาลัยสู่ชุมชนเท่านั้น แต่เป็นกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกันระหว่างมหาวิทยาลัย สถานศึกษา ครู นักเรียน และชุมชน เพื่อให้เกิดการพัฒนาที่ตอบสนองต่อบริบทและความต้องการของพื้นที่อย่างแท้จริง

จังหวัดระนองเป็นหนึ่งในพื้นที่บริการที่มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทาให้ความสำคัญ โดยเฉพาะโรงเรียนขนาดเล็กซึ่งมีบทบาทสำคัญในการสร้างโอกาสทางการศึกษาให้แก่เด็กและเยาวชนในพื้นที่ห่างไกล อย่างไรก็ตาม โรงเรียนขนาดเล็กบางแห่งมีข้อจำกัดด้านจำนวนบุคลากร งบประมาณ สื่อการเรียนรู้ เทคโนโลยี ตลอดจนโอกาสในการเข้าถึงการพัฒนาวิชาชีพและนวัตกรรมทางการศึกษาอย่างต่อเนื่อง นอกจากนี้ ลักษณะทางภูมิศาสตร์ของจังหวัดระนองและพื้นที่บางแห่งที่ต้องเดินทางทางน้ำยังเป็นปัจจัยที่ทำให้การเข้าถึงทรัพยากรและโอกาสทางการศึกษามีข้อจำกัด ดังนั้น การนำองค์ความรู้จากมหาวิทยาลัยลงสู่พื้นที่จึงเป็นกลไกสำคัญในการส่งเสริมความเสมอภาคทางการศึกษาและเพิ่มโอกาสให้โรงเรียนขนาดเล็กสามารถพัฒนาคุณภาพการจัดการเรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น

คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา จึงดำเนินกิจกรรม “การถ่ายทอดองค์ความรู้บริการวิชาการสู่ชุมชน” โดยบูรณาการพันธกิจด้านการเรียนการสอน การวิจัย และการบริการวิชาการเข้าด้วยกันอย่างเป็นระบบ โดยนำองค์ความรู้จากศาสตร์ทางการศึกษา ผลงานวิจัย นวัตกรรม สื่อการเรียนรู้ และประสบการณ์ทางวิชาชีพของคณาจารย์และบุคลากรไปถ่ายทอดให้แก่ครูและบุคลากรทางการศึกษาใน
โรงเรียนขนาดเล็ก จังหวัดระนอง เพื่อส่งเสริมให้ครูสามารถนำความรู้และสื่อการเรียนรู้ไปประยุกต์ใช้ในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับวัย ความต้องการ และบริบทของผู้เรียน

กระบวนการดำเนินงานให้ความสำคัญกับการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วม โดยคณาจารย์และผู้เข้าร่วมโครงการร่วมกันเรียนรู้ตั้งแต่การทำความเข้าใจสภาพปัญหาและความต้องการของโรงเรียน การถ่ายทอดแนวคิดและเทคนิคการจัดกิจกรรม การสาธิตและฝึกปฏิบัติการใช้สื่อ ตลอดจนการนำกิจกรรมไปทดลองใช้กับนักเรียนจริงในชั้นเรียน ครูจึงมิได้เป็นเพียงผู้รับองค์ความรู้ แต่เป็นผู้ร่วมเรียนรู้ ทดลอง ปรับใช้ และ
สะท้อนผลจากการปฏิบัติจริง ซึ่งช่วยให้องค์ความรู้ที่ถ่ายทอดสามารถนำไปใช้ได้อย่างเหมาะสมและเกิดความต่อเนื่องภายหลังสิ้นสุดโครงการ

ในด้านการบูรณาการกับการจัดการเรียนการสอน การดำเนินงานในพื้นที่จริงช่วยเชื่อมโยงองค์ความรู้ทางวิชาการกับสภาพปัญหาและสถานการณ์ทางการศึกษาที่เกิดขึ้นจริง ทำให้เกิดแหล่งเรียนรู้นอกห้องเรียนสำหรับคณาจารย์และนักศึกษา สามารถนำประสบการณ์และข้อมูลจากพื้นที่กลับมาใช้ในการพัฒนาการเรียนการสอน กิจกรรมการเรียนรู้ กรณีศึกษา และการเตรียมความพร้อมของนักศึกษาวิชาชีพครู
ให้มีความเข้าใจเกี่ยวกับความหลากหลายของบริบทโรงเรียนและชุมชน ตลอดจนสามารถออกแบบการจัดการเรียนรู้ที่ตอบสนองต่อความแตกต่างของผู้เรียนและข้อจำกัดของสถานศึกษาได้อย่างเหมาะสม

ในด้านการวิจัย โครงการเป็นกลไกในการนำผลงานวิจัยและนวัตกรรมทางการศึกษาไปใช้ประโยชน์ในพื้นที่จริง พร้อมทั้งเปิดโอกาสให้มีการเก็บรวบรวมข้อมูล การติดตามผล และการประเมินผลการใช้องค์ความรู้และสื่อการเรียนรู้ ทั้งในระดับครูและนักเรียน ข้อมูลที่ได้รับจากการปฏิบัติจริงสามารถนำมาวิเคราะห์เพื่อพัฒนาและปรับปรุงนวัตกรรมให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น รวมทั้งสามารถต่อยอดเป็นประเด็นวิจัย
ที่ตอบสนองต่อปัญหาและความต้องการของสถานศึกษาและชุมชน อันเป็นการสร้างวงจรของการพัฒนาองค์ความรู้จาก “การวิจัยสู่การใช้ประโยชน์ และจากการใช้ประโยชน์กลับสู่การพัฒนางานวิจัย” อย่างต่อเนื่อง

นอกจากนี้ การให้นักเรียนได้เข้าร่วมกิจกรรมการเรียนรู้ผ่านสื่อและนวัตกรรมที่หลากหลาย รวมถึงการประเมินผลก่อนและหลังการจัดกิจกรรม ยังช่วยให้สามารถพิจารณาการเปลี่ยนแปลงด้านความรู้ ทักษะและพฤติกรรมการเรียนรู้ของผู้เรียนได้อย่างเป็นระบบ ขณะเดียวกัน ครูสามารถเรียนรู้จากการสังเกตทดลองใช้ และประเมินกิจกรรมด้วยตนเอง ซึ่งจะช่วยเสริมสร้างสมรรถนะในการออกแบบและจัดการเรียนรู้
รวมถึงสร้างความมั่นใจในการพัฒนาหรือประยุกต์ใช้สื่อให้สอดคล้องกับบริบทของโรงเรียนต่อไป

องค์ความรู้ คือ การถ่ายทอดองค์ความรู้บริการวิชาการสู่ชุมชน โดยบูรณาการการเรียนการสอน การวิจัย 
ลิงก์ VDO : https://youtu.be/On0QJMuF0B4